MultiTool

Multitool to składane narzędzie, którego rdzeniem są kombinerki, a nóż jest tylko jedną z funkcji. To odróżnia go od scyzoryka, zbudowanego wokół ostrza. W tej kategorii mamy 166 narzędzi w cenach od 26 do 1250 zł plus 29 akcesoriów, etui i zestawów bitów. Mediana ceny narzędzia wynosi 254 zł.

Wybór sprowadza się do czterech rozstrzygnięć: ile narzędzie może ważyć, czy ma gniazdo na wymienne bity, czy przecinaki do drutu da się wymienić i czy otworzysz nóż bez rozkładania szczypiec. Reszta parametrów, łącznie z liczbą funkcji, jest wtórna. Poniżej rozbieramy każde z tych czterech pytań, a potem pokazujemy, co z nich wynika w praktyce dla konkretnych zastosowań.

Cztery pytania, które rozstrzygają wybór

Ile narzędzie może ważyć. To jedyny parametr, który decyduje, czy multitool będziesz nosić, czy zostanie w szufladzie. Rozpiętość w naszej ofercie to od 9 g (Kershaw Recap) do 354 g (Leatherman Surge), czyli czterdziestokrotność. Zacznij od pytania, gdzie narzędzie ma leżeć, a nie ile ma funkcji.

Czy ma gniazdo na wymienne bity. Multitool z gniazdem rozszerzysz jednym zestawem końcówek na śruby Torx, imbusowe i krzyżakowe w kilku rozmiarach. Bez gniazda zostajesz z dwoma płaskimi śrubokrętami i jednym krzyżakiem na zawsze. W praktyce dzieli to ofertę na dwie połowy i jest ważniejsze niż różnica dwóch czy trzech funkcji w katalogu.

Czy przecinaki do drutu są wymienne. W narzędziu używanym do pracy pierwszy zużywa się nie nóż, tylko krawędzie tnące szczypiec. W części modeli Leathermana są to osobne wkładki skręcane śrubą, wymieniane po wykruszeniu. W większości pozostałych konstrukcji przecinak jest częścią odkuwki i po wyszczerbieniu zostaje z ubytkiem na stałe.

Czy nóż otworzysz bez rozkładania szczypiec. Dostęp z zewnątrz brzmi jak detal, dopóki nie użyjesz multitoola w rękawicach albo jedną ręką na drabinie. Modele z narzędziami dostępnymi z zewnątrz otwiera się kciukiem; SwissTool od Victorinoxa wymaga rozłożenia całości, mimo że pod względem wykonania jest w tej stawce najlepszy.

Multitoole według wagi: od 9 g na kluczach do 354 g na pasku

Klasy wagowe pokrywają się z klasami zastosowań dokładniej niż liczba funkcji. Poniżej przekrój przez naszą ofertę, po jednym charakterystycznym modelu z każdego przedziału.

Granica praktyczna przebiega w okolicach 150 g. Poniżej niej narzędzie znika w kieszeni i nosisz je bez zastanowienia. Powyżej zaczynasz decydować każdego ranka, czy dziś je zabierasz, a to zwykle kończy się tym, że zostaje w domu. Dlatego przy pierwszym multitoolu bezpieczniej jest kupić lżejszy i uznać po pół roku, że potrzebujesz więcej, niż odwrotnie.

Ile kosztuje multitool i co się zmienia w kolejnych progach

Rozkład naszej oferty według ceny wygląda tak: 28 narzędzi do 100 zł, 49 w przedziale 100–200 zł, 48 w przedziale 200–500 zł, 30 w przedziale 500–800 zł i 11 powyżej 800 zł. Progi nie są umowne, bo w każdym z nich zmienia się coś konkretnego.

• Do 100 zł kupujesz narzędzie do domu i do auta. Stal miękka, przecinaki nierozbieralne, luzy na przegubach wyczuwalne od pierwszego dnia. Sensowne jako drugi multitool do schowka, nie jako główny. Przykłady: Mil-tec Cobra Small (103 g) i modele Ganzo z serii setnej.
• 100–200 zł to najliczniejszy przedział u nas. Pojawia się stal 440C i sensowne szczypce. Tu siedzi Ganzo G201 (267 g, 14 narzędzi, 440C, 118 zł) i Ganzo G303 za 179 zł.
• 200–500 zł to pierwszy przedział, w którym kupujesz narzędzie na lata. Blokady wszystkich funkcji, dostęp z zewnątrz, gniazdo bitów w części modeli. Gerber Suspension NXT za 249,90 zł i Leatherman Rebar za 429 zł wyznaczają jego brzegi.
• 500–800 zł to segment, w którym dostajesz wymienne przecinaki, pełny system bitów i gwarancję liczoną w dekadach. Wave Plus, Signal i Gerber MP600 Basic (255 g, 14 narzędzi, 649 zł).
• Powyżej 800 zł płacisz za stal ostrza i wykonanie, nie za liczbę funkcji. Leatherman Charge+ TTi (1199 zł) ma ostrze z CPM S30V i tytanowe okładziny, SwissTool Plus (1250 zł) ma 38 funkcji i wykończenie, którego nie ma nic tańszego.

Multitool bez ostrza, gdy nóż jest problemem

Istnieje osobna klasa multitooli pozbawionych noża, projektowana pod miejsca, gdzie ostrze jest zakazane regulaminem: lotniska od strony służb, zakłady przemysłowe, obiekty chronione, część zakładów pracy z własnym regulaminem. W naszej ofercie jest to Gerber MP600 Bladeless: 255 g, 14 narzędzi, stal 420HC, komplet szczypiec, pilników i śrubokrętów, ale bez ostrza. Kosztuje 749 zł, czyli tyle samo co wersja z nożem.

To rozwiązanie problemu, który wielu osobom wraca co tydzień. Warto natomiast rozdzielić dwie sprawy. Multitool bez ostrza nadal nie przejdzie kontroli bezpieczeństwa na lotnisku, bo zakaz w bagażu podręcznym obejmuje także narzędzia ze szczypcami i śrubokrętami dłuższymi niż kilka centymetrów. Do samolotu multitool leci wyłącznie w bagażu rejestrowanym, niezależnie od tego, czy ma nóż. Wersja bezostrzowa rozwiązuje problem regulaminu w pracy, nie problem podróży.

Który multitool do jakiej pracy

Prace elektryczne i serwisowe

Liczy się gniazdo bitów i śrubokręt, który da się przyłożyć prosto do wkrętu. Gerber Center-Drive ma śrubokręt wyprowadzony w osi narzędzia, więc pracuje jak zwykły wkrętak, a nie pod kątem. To realna różnica przy dokręcaniu czegokolwiek w ciasnym miejscu. Alternatywa z mocniejszymi szczypcami to SOG PowerAccess za 455,84 zł.

Warsztat, budowa, ciężki teren

Tu decydują szczypce i to, czy przecinaki są wymienne. Leatherman Surge (354 g, 21 narzędzi) i Super Tool 300 (272 g, 19 narzędzi, 529 zł) mają największe szczęki w gamie marki i wkładki tnące do wymiany. Waga jest tu zaletą, bo narzędzie i tak leży w skrzynce.

Teren, biwak, survival

Leatherman Signal (213 g) dokłada do standardowego zestawu krzesiwo ferrocerowe, gwizdek i ostrzałkę diamentową. To jedyny model w naszej ofercie, który realnie łączy funkcje narzędziowe z ratunkowymi. Szerszy kontekst sprzętu terenowego jest w dziale noży i narzędzi kieszonkowych.

Ratownictwo i pierwsza pomoc

Leatherman Raptor Rescue (164 g, 6 narzędzi, 469 zł) to nie multitool, tylko nożyce medyczne z kluczem do butli tlenowej i zbijakiem do szyb. Wymieniamy je tutaj, bo trafiają do tych samych koszyków i bywają mylone z multitoolami.

Codzienne noszenie w mieście

Poniżej 150 g i bez ambicji warsztatowych. Skeletool (142 g, 7 narzędzi), Gerber ArmBar Drive (88 g) albo Leatherman Micra (51 g), jeśli najczęściej używasz nożyczek, a nie szczypiec.

Leatherman, Gerber, Victorinox czy budżet

Marki spoza tej siódemki, między innymi Böker Plus, Kershaw, Multitasker, WE Knife, Civivi i Real Avid, zebraliśmy w kategorii multitoole innych firm. Części zamienne, wymienne przecinaki, bity i etui do konstrukcji Leathermana są w dziale akcesoriów Leatherman, a zasady zgłaszania 25-letniej gwarancji opisaliśmy na stronie gwarancja Leatherman.

Nasz wybór według zastosowania

To nie jest ranking sprzedaży, tylko wybór redakcyjny. Kryteria są jawne: masa, liczba narzędzi, obecność gniazda bitów, wymienność przecinaków i cena ze stanu magazynowego. Każdy model jest u nas dostępny.

Multitool a scyzoryk: co kupić najpierw

Różnica jest konstrukcyjna, nie marketingowa. Multitool otwiera się od szczypiec i wszystko inne jest wokół nich zbudowane; scyzoryk otwiera się od ostrza. Jeśli Twoje najczęstsze zadanie to przeciąć, otworzyć, oskrobać, kup scyzoryk. Jeśli to przytrzymać, zacisnąć, odkręcić i przeciąć drut, kup multitool.

W praktyce wiele osób nosi oba, bo dobry multitool jest za ciężki na kółko z kluczami, a scyzoryk nie zastąpi szczypiec. Punktem pośrednim są karty SwissCard (26 g, format karty płatniczej) i najmniejsze modele Leathermana. Pełne rozłożenie tej decyzji na czynniki jest w tekście scyzoryk czy multitool, a metoda doboru narzędzia do zastosowania w poradniku jaki multitool wybrać.

Najczęstsze pytania

Jaki multitool wybrać na start?

Przy budżecie do 300 zł Gerber Suspension NXT za 249,90 zł, bo ma blokady wszystkich funkcji i dożywotnią gwarancję. Powyżej 600 zł Leatherman Wave Plus za 649 zł, który dokłada gniazdo bitów, wymienne przecinaki i dostęp do narzędzi z zewnątrz. Przy pierwszym zakupie ważniejsze od liczby funkcji jest to, czy narzędzie zmieści się tam, gdzie ma leżeć.

Ile kosztuje dobry multitool?

W naszej ofercie narzędzia kosztują od 26 do 1250 zł, mediana to 254 zł. Próg, od którego kupuje się narzędzie na lata, przebiega w okolicach 250 zł: pojawiają się wtedy blokady wszystkich funkcji i sensowne szczypce. Powyżej 800 zł płaci się już za stal ostrza i wykończenie, nie za funkcje.

Czym multitool różni się od scyzoryka?

Rdzeniem multitoola są kombinerki, a nóż jest jedną z funkcji. Rdzeniem scyzoryka jest ostrze. Multitool waży zwykle od 140 do 350 g, scyzoryk od 20 do 100 g, więc różni się też sposób noszenia.

Które multitoole mają gniazdo na wymienne bity?

Z modeli Leathermana Wave Plus, Charge+ TTi, Surge, Signal i wszystkie Skeletoole. Gniazda nie mają Super Tool 300, Rebar, Sidekick i Rev. Uwaga na format: Leatherman używa bitów płaskich własnego kształtu, warsztatowe końcówki o pełnym cylindrycznym korpusie do niego nie wejdą.

Czy istnieje multitool bez noża?

Tak. Gerber MP600 Bladeless za 749 zł ma pełny zestaw szczypiec, pilników i śrubokrętów, ale nie ma ostrza. Jest projektowany pod miejsca pracy, w których nóż jest zabroniony regulaminem.

Czy multitool można wziąć do samolotu?

Nie w bagażu podręcznym. Zakaz obejmuje narzędzia z ostrzem, ale też szczypce i dłuższe śrubokręty, więc wersja bezostrzowa też zostanie zatrzymana na kontroli. W bagażu rejestrowanym multitool przewozisz bez przeszkód.

Jaki multitool dla dziecka albo jako pierwszy prezent?

Modele w formacie karty albo breloka, bez blokowanego ostrza: SwissCard (26 g), Kershaw Recap (9 g) lub Leatherman Micra (51 g), gdzie rdzeniem są nożyczki. Pełnowymiarowe konstrukcje ze szczypcami mają na tyle mocne sprężyny, że dla mniejszej dłoni bywają po prostu niewygodne.

Jak dbać o multitool?

Po pracy w wilgoci opłucz, osusz i nanieś kroplę oleju maszynowego na osie, potem rozłóż narzędzie kilka razy, żeby olej się rozprowadził. Nie myj w zmywarce, bo detergent wypłukuje smar z przegubów i blokad. Ostrza ze stali 420HC odtworzysz dowolną ostrzałką; 154CM i CPM S30V wymagają ceramiki albo diamentu.