Jaka patelnia do naleśników? Materiał, średnica i indukcja
Do naleśników najlepiej nadaje się patelnia z niskim rantem, wysokim na ok. 1–1,5 cm, i płaskim dnem: łopatka wchodzi wtedy pod cały placek, a ciasto rozlewa się aż do brzegu. Najczęściej wybiera się średnicę 24–28 cm. To wymiar z nazwy, mierzony po górnej krawędzi, więc naleśnik z patelni 26 cm ma ok. 23 cm. W dziale patelnie do naleśników mamy dziś 28 pozycji od 93 do 769 zł.
Aluminium z powłoką nieprzywierającą działa od pierwszego naleśnika. Stal węglowa (stal bez dodatku chromu, inna niż nierdzewna stal garnków, więc rdzewieje) i żeliwo nie mają powłoki, która się ściera, ale stal przed pierwszym użyciem trzeba wysezonować: raz rozgrzać z cienką warstwą oleju, aż ten wypali się w śliską warstwę. Na kuchence trwa to kilkanaście minut, potem śliskość narasta sama z każdym smażeniem.
Masz płytę indukcyjną? Na start, bez sezonowania, polecamy aluminiową de Buyer Choc Resto Induction 26 cm za 259 zł. Tańsza jest ceramiczna Gerlach Granitex 25 cm za 99,90 zł, też na indukcję, ale powłoka ceramiczna może szybciej tracić śliskość. Uważaj na podstawową serię de Buyer Choc: na indukcji nie działa.
Niżej porównujemy cztery materiały: stal węglową (nasze patelnie stalowe), patelnie żeliwne oraz aluminium z powłoką teflonową albo ceramiczną. Do tego średnica, indukcja, przygotowanie patelni do pierwszego smażenia i najczęstsze powody, dla których naleśniki przywierają.
W tym poradniku:
- Czym patelnia do naleśników różni się od zwykłej?
- Jaka średnica patelni do naleśników?
- Stal węglowa, żeliwo czy powłoka nieprzywierająca?
- Jaka patelnia do naleśników na indukcję?
- Jak przygotować patelnię i dlaczego naleśniki przywierają?
- Patelnia czy naleśnikarka elektryczna?
- Którą patelnię do naleśników wybrać?
- Pytania klientów
Czym patelnia do naleśników różni się od zwykłej?
Patelnia do naleśników, po francusku crêpière, to płaska patelnia z bardzo niskim rantem, który nie zahacza o łopatkę i pozwala zsunąć naleśnik na talerz jednym ruchem. W zwykłej patelni wyższe, zaokrąglone ścianki zabierają część dna i utrudniają podważenie brzegu cienkiego placka. Producenci podają te wysokości wprost: Gerlach Granitex 25 cm ma rant 1,5 cm, Skeppshult do blinów też 1,5 cm, a okrągła płyta żeliwna Lodge ok. 1,7 cm (0,68 cala).
Na takiej patelni usmażysz też tortille, placki ziemniaczane i racuchy. Do sosów, duszenia i jajecznicy dla kilku osób jest za płytka, więc nie zastąpi patelni uniwersalnej.
Jaka średnica patelni do naleśników?
Do domowych naleśników najczęściej wybiera się średnicę 24–28 cm, a w naszej ofercie najwięcej modeli ma 26 cm. Patelnia 20–22 cm wystarczy na porcję dla jednej osoby albo na biwak. 30 cm daje duże, cienkie placki, ale potrzebuje dużego pola grzewczego.
Średnica w nazwie to wymiar górnej krawędzi. Płaska część, po której rozlewasz ciasto, jest mniejsza: de Buyer podaje dla patelni Mineral B 26 cm ok. 23 cm powierzchni roboczej (9 cali), a dla 30 cm ok. 25 cm (10 cali). Naleśnik z patelni „26 cm” ma więc w praktyce ok. 23 cm.
Do blinów i mini naleśników są osobne małe patelnie: de Buyer Mineral B 14 cm (133 zł), żeliwna Skeppshult do blinów 13 cm (289 zł) i Skeppshult do mini pancakes 23 cm z płytkimi wgłębieniami na małe placuszki (669 zł, z orzechową rączką 769 zł).
Stal węglowa, żeliwo czy powłoka nieprzywierająca?
Najkrótsza odpowiedź: powłoka nieprzywierająca jest najwygodniejsza na start, a stal węglowa i żeliwo mogą służyć latami, bo nie mają warstwy, która się zużywa. Tak wyglądają te cztery materiały w naszej ofercie:
| Materiał | Modele i ceny w naszym sklepie | Waga wg producenta | Pierwsze użycie i mycie | Indukcja |
|---|---|---|---|---|
| Stal węglowa (bez powłoki) | de Buyer Mineral B 26 i 30 cm po 257 zł, Mineral B Bois z drewnianą rączką 24 cm 277 zł i 26 cm 309 zł, zestaw Mineral B 26 cm z łopatką i pędzelkiem 287 zł, #outdoor 20 i 24 cm 93 i 103 zł | Mineral B 26 cm: 1,33 kg | sezonowanie przed pierwszym smażeniem; tylko ręcznie, bez zmywarki | tak; #outdoor: dane producenta sprzeczne |
| Żeliwo | Lodge 26,5 cm 230 zł (wersja Wanderlust z górskim wzorem 276 zł), Staub 30 cm z emaliowanym wnętrzem 549 zł | Lodge: 2,11 kg; Staub: 2,4–2,6 kg | Lodge fabrycznie sezonowana olejem roślinnym; Staub wg producenta do zmywarki | tak |
| Aluminium z powłoką PTFE (teflonową) | de Buyer Choc 22, 26 i 30 cm 118, 143 i 164 zł, Choc Resto Induction 26 i 30 cm 259 i 332 zł, Choc Intense 26 cm 402 zł, Choc B Bois 26 i 30 cm 422 i 433 zł, WMF Devil 27 cm 358 zł; stal nierdzewna z aluminiowym rdzeniem w dnie i powłoką PTFE: Rösle Silence PRO 28 cm 535 zł | Choc Resto Induction 26 cm: ok. 0,84 kg; Rösle: 1,78 kg | gotowa od razu; Choc tylko ręcznie, WMF i Rösle: zmywarka dopuszczalna, producent zaleca mycie ręczne | Choc: nie; pozostałe: tak |
| Aluminium z powłoką ceramiczną | Gerlach Granitex 25 cm 99,90 zł, MasterClass Eco 24 cm 106 zł, de Buyer Ceranoa 26 cm 396 zł, Demeyere Alu Pro 5 28 cm 559 zł | Gerlach: 0,8 kg; Demeyere: 1,23 kg | gotowa od razu; MasterClass do zmywarki, Gerlach nie, Ceranoa: producent zmywarki nie zaleca | tak |
Stal węglowa: bez powłoki, ale wymaga sezonowania
Stal węglowa to stal bez powłoki (w de Buyer Mineral B 99% żelaza i 1% węgla), która staje się nieprzywierająca dzięki patynie, czyli cienkiej warstwie wypalonego tłuszczu narastającej z każdym smażeniem. Nie ma więc czego zedrzeć, a patelnię można rozgrzać mocniej niż powlekaną. Wady są dwie: stal rdzewieje, jeśli zostawisz ją mokrą, a na nowej patelni pierwsze naleśniki mogą przywierać, zanim patyna się zbuduje.
Mineral B ma 2,5 mm grubości, przychodzi zabezpieczona woskiem pszczelim i według producenta wytrzymuje krótkie wstawienie do piekarnika (do 200°C, najwyżej 10 minut). Jeśli smażysz naleśniki co tydzień i nie przeszkadza ci ręczne mycie, to naszym zdaniem najrozsądniejszy zakup na lata. Seria #outdoor to stal niebieska (stal węglowa z warstwą tlenków po obróbce cieplnej) o grubości 2 mm: lżejsza i tańsza, ale na indukcję jej nie polecamy, bo producent w danych technicznych podaje „nie”, a w opisie dopuszcza indukcję tylko przy umiarkowanej mocy.
Żeliwo: równe ciepło, duża waga
Żeliwo nagrzewa się wolniej, ale długo trzyma temperaturę, więc kolejne naleśniki z serii wychodzą podobnie zrumienione. Płacisz za to wagą: płyta Lodge 26,5 cm waży 2,11 kg, a Staub 30 cm 2,4–2,6 kg (producent podaje obie wartości), co przy podrzucaniu naleśnika czuć w nadgarstku. Lodge sprzedaje patelnie już wysezonowane olejem roślinnym i dopuszcza mycie wodą z płynem. Staub ma od środka emalię, według producenta znosi zmywarkę i piekarnik do 260°C, a w komplecie są drewniany rozprowadzacz do ciasta i łopatka.
Aluminium z powłoką PTFE: wygodne od pierwszego dnia
PTFE, czyli politetrafluoroetylen (znany pod nazwą handlową Teflon), to najpopularniejsza powłoka nieprzywierająca: naleśnik odchodzi od dna na cienkiej warstwie tłuszczu już przy pierwszym smażeniu, a aluminiowa patelnia jest lekka. Powłoka zużywa się z czasem i nie znosi przegrzewania. BfR podaje, że PTFE zaczyna się rozkładać od ok. 360°C, dlatego instytut odradza rozgrzewanie pustych naczyń z powłoką PTFE, szczególnie na indukcji i gazie, które grzeją najszybciej. Napis „bez PFOA” nie wyróżnia dziś patelni: od 4 lipca 2020 r. PFOA (kwas perfluorooktanowy, dawniej używany przy produkcji PTFE) jest w UE objęty zakazem na mocy rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2020/784. Wszystkie modele z tą powłoką zebraliśmy w kategorii patelnie teflonowe.
Aluminium z powłoką ceramiczną: bez PTFE, ale krócej śliska
Powłoka ceramiczna nie zawiera PTFE (de Buyer Ceranoa jest według producenta wolna od PFAS) i także działa od pierwszego użycia. Słabszą stroną jest trwałość: w teście Stiftung Warentest z 2024 r. tylko 2 z 13 patelni bez PTFE (ceramicznych i żeliwnych) dostały ocenę dobrą, a nieprzywieralność części z nich słabła szybko. Testowano patelnie uniwersalne 28 cm, nie naleśnikowe. Nazwy w rodzaju „granitowa” czy „kamienna” opisują często wygląd, nie materiał: Gerlach Granitex ma kamienny wzór, a według producenta powłokę ceramiczną ILAG Xera Dur. Modele z tą powłoką znajdziesz w kategorii patelnie ceramiczne.
Jaka patelnia do naleśników na indukcję?
Na indukcji działa patelnia z dnem z materiału ferromagnetycznego, czyli takiego, do którego przywiera magnes. Stal węglowa i żeliwo są ferromagnetyczne same z siebie. Patelnia aluminiowa potrzebuje w dnie płytki ze stali ferrytycznej; w de Buyer Choc Resto Induction, Choc Intense i Choc B Bois jest to stal nierdzewna AISI 430.
Na te dwie linie z naszej oferty uważaj:
- de Buyer Choc 22, 26 i 30 cm: producent podaje dla tej serii „wszystkie źródła ciepła poza indukcją”. Na płytę indukcyjną wybierz z tej rodziny Choc Resto Induction, Choc Intense albo Choc B Bois.
- de Buyer #outdoor 20 i 24 cm: stal niebieska; w danych technicznych producent wpisuje „indukcja: nie”, a w opisie serii dopuszcza ją przy umiarkowanej mocy. Na indukcję wybierz Mineral B.
Drugą sprawą jest wielkość dna. Płaska stopa patelni bywa wyraźnie mniejsza niż średnica z nazwy: WMF Devil 27 cm ma dno 18,5 cm, a w Gerlach Granitex 25 cm krążek ferromagnetyczny ma 23,3 cm. De Buyer zaleca, żeby średnica patelni odpowiadała polu grzewczemu, i radzi zwiększać moc stopniowo, bo gwałtowne nagrzanie może odkształcić dno. Rösle w instrukcji patelni Silence PRO dodaje, żeby funkcji booster (chwilowego podbicia mocy) używać tylko do podgrzewania większej ilości płynu, np. wody na makaron.
Jak przygotować patelnię i dlaczego naleśniki przywierają?
Patelnię ze stali węglowej trzeba przed pierwszym smażeniem wysezonować, żeliwo Lodge jest wysezonowane fabrycznie, a patelnie z powłoką wystarczy umyć. Każdy materiał wymaga innej pielęgnacji.
Stal węglowa: sezonowanie krok po kroku
Według instrukcji sezonowania de Buyer:
- Zmyj wosk pszczeli gorącą wodą i wysusz patelnię. Resztki wosku nie przeszkadzają.
- Postaw patelnię na średnio-wysokim ogniu i wlej bardzo cienką warstwę oleju o wysokiej temperaturze dymienia (producent wymienia m.in. rzepakowy, słonecznikowy, z pestek winogron i arachidowy).
- Grzej, aż olej zacznie dymić (ok. 10 minut), wyłącz ogień i zostaw patelnię do ostygnięcia.
- Wylej nadmiar oleju i wytrzyj patelnię do sucha.
- Podgrzej ją przez ok. 2 minuty, żeby odparowała resztka wilgoci. Całość można powtórzyć 1–3 razy.
Po smażeniu de Buyer zaleca płukanie gorącą wodą bez płynu do naczyń, dokładne wysuszenie i cienką warstwę oleju przed schowaniem. Zmywarka odpada. Więcej o pracy ze stalą znajdziesz w poradniku jak nagrzewać miedziane i stalowe patelnie.
Żeliwo
Lodge zaleca mycie ciepłą wodą (płyn do naczyń jest dopuszczalny) i sztywną szczotką, bez moczenia, bo namoczone żeliwo rdzewieje. Potem dokładne wysuszenie i cienka warstwa oleju na całej powierzchni.
Powłoka PTFE i ceramiczna
Nie rozgrzewaj pustej patelni: przed tym ostrzegają BfR, de Buyer (Ceranoa) i Rösle. Ustawiaj średni ogień, używaj łopatek drewnianych, silikonowych albo nylonowych i myj patelnię po ostygnięciu miękką gąbką. Demeyere, WMF i Rösle dopuszczają zmywarkę, ale same zalecają mycie ręczne. Szerzej piszemy o tym w poradniku jak dbać o patelnie nieprzywierające.
Dlaczego naleśniki przywierają?
- Nowa stal węglowa bez patyny. Smaż na odrobinie tłuszczu; patyna rośnie z każdym smażeniem.
- Za zimna patelnia. Ciasto wlane na niedogrzane dno przywiera. Rozgrzej patelnię przed pierwszym naleśnikiem, nie w trakcie.
- Zużyta lub porysowana powłoka. Powłoki nie odbudujesz sezonowaniem tak jak patyny na stali; stal i żeliwo wystarczy ponownie wysezonować.
- Za mało tłuszczu na stali i żeliwie. Przed pierwszym naleśnikiem posmaruj dno cienką warstwą tłuszczu, zwłaszcza na nowej patelni.
Patelnia czy naleśnikarka elektryczna?
Naleśnikarka (czasem nazywana naleśnikownicą) to elektryczne urządzenie z płytą grzewczą i własnym termostatem, które stoi na blacie i nie potrzebuje kuchenki. Ma sens, gdy smażysz naleśniki często i dużo naraz. Patelnia jest tańsza, mieści się w szafce i usmażysz na niej też inne cienkie placki. Elektrycznych naleśnikarek nie sprzedajemy; w ofercie mamy patelnie do naleśników na kuchenkę.
Którą patelnię do naleśników wybrać?
Tak dobieramy patelnię do sytuacji, w której klient będzie jej używał:
- Smażysz często i chcesz patelni na lata: stal węglowa de Buyer Mineral B 26 cm za 257 zł. Na start może się przydać zestaw Mineral B z łopatką i pędzelkiem za 287 zł.
- Chcesz smażyć od razu, bez sezonowania, na indukcji: de Buyer Choc Resto Induction 26 cm za 259 zł (aluminium 4 mm z powłoką PTFE).
- Naleśniki raz na jakiś czas, mały budżet: ceramiczna Gerlach Granitex 25 cm za 99,90 zł albo MasterClass Eco 24 cm za 106 zł. Licz się z tym, że powłoka ceramiczna nie wytrzyma tak długo jak stal.
- Zależy ci na równym zrumienieniu i nie przeszkadza waga: żeliwna Lodge 26,5 cm za 230 zł, gotowa do użycia po wyjęciu z pudełka.
- Nie masz indukcji (gaz, płyta elektryczna lub ceramiczna): najtańsza patelnia z powłoką PTFE w tym rozmiarze to de Buyer Choc 26 cm za 143 zł.
Do patelni z powłoką dobierz łopatkę, która jej nie porysuje, np. nylonową łopatkę do omletów i naleśników GrandCHEF+ za 42 zł. Modele, które klienci kupują najczęściej, zebraliśmy na liście najlepiej sprzedających się patelni do naleśników.
Pytania klientów
Jaka patelnia do naleśników jest najlepsza?
Zależy, czy chcesz smażyć od razu. Bez żadnego przygotowania najwygodniejsze jest aluminium z powłoką nieprzywierającą 24–28 cm, np. de Buyer Choc Resto Induction 26 cm (259 zł), które działa też na indukcji. Jeśli smażysz często i zgodzisz się na sezonowanie (wypalenie oleju na patelni przed pierwszym użyciem) oraz mycie ręczne, wybierz stal węglową, np. de Buyer Mineral B 26 cm (257 zł): nie ma powłoki, która się zużywa, i działa także na indukcji.
Jaka patelnia do naleśników na indukcję?
Na indukcję nadaje się patelnia ze stali węglowej i z żeliwa. Aluminiowa działa tylko wtedy, gdy ma w dnie stalową płytkę; zwykła aluminiowa nie zadziała. Sprawdzisz to w opisie producenta albo magnesem: musi przyczepić się do dna. W naszej ofercie na indukcji nie działa podstawowa seria de Buyer Choc (22, 26 i 30 cm); z tej rodziny na indukcję wybierz Choc Resto Induction 26 cm (259 zł). Stalowej patelni z turystycznej serii de Buyer #outdoor na indukcję nie polecamy, bo producent podaje o niej sprzeczne dane.
Jaka średnica patelni do naleśników?
Najczęściej 24–28 cm według średnicy z nazwy produktu, w naszej ofercie przeważa 26 cm. Sam naleśnik wyjdzie nieco mniejszy, bo płaska część dna jest węższa niż górna krawędź: w de Buyer Mineral B 26 cm ma ok. 23 cm. Na porcję dla jednej osoby wystarczy 20–22 cm, do blinów są patelnie 13–14 cm.
Czy na patelni żeliwnej można smażyć naleśniki?
Tak. Żeliwo długo trzyma temperaturę, więc kolejne naleśniki wychodzą równo zrumienione. Wadą jest waga: płyta Lodge 26,5 cm waży 2,11 kg, Staub 30 cm 2,4–2,6 kg. Lodge jest fabrycznie wysezonowana, można smażyć od razu.
Patelnia ceramiczna czy teflonowa do naleśników?
Obie działają od pierwszego użycia. Ceramiczna nie zawiera PTFE (tworzywa, które znasz jako teflon), ale w teście niemieckiej organizacji konsumenckiej Stiftung Warentest patelni bez PTFE nieprzywieralność części modeli słabła szybko. Teflonowa nie znosi przegrzewania: niemiecki Federalny Instytut Oceny Ryzyka (BfR) odradza rozgrzewanie pustej patelni, bo PTFE rozkłada się od ok. 360°C. Jeśli nie przegrzewasz pustej patelni, teflonowa jest naszym zdaniem pewniejszym wyborem do naleśników; ceramiczną bierz, gdy chcesz uniknąć PTFE i liczysz się z tym, że jej śliskość może słabnąć szybciej.
Na jakim ogniu smażyć naleśniki?
Patelnię rozgrzej przed wlaniem pierwszej porcji ciasta, na średnim ogniu. Moc zwiększaj stopniowo, zwłaszcza na indukcji, a patelni z powłoką nie rozgrzewaj pustej na maksymalnej mocy.
Masz pytanie o dobór patelni do swojej kuchenki? Zadzwoń: (22) 266 83 84 lub napisz: sklep@ostry-sklep.pl. Ostry-Sklep.pl działa w Warszawie od 2010 roku.