Pierwsze użycie patelni: co zrobić po zakupie

Większość nowych patelni wystarczy przed pierwszym smażeniem rozpakować, zdjąć naklejki, umyć ciepłą wodą z płynem i dokładnie wytrzeć. Tak zalecają producenci patelni stalowych, emaliowanych i z powłoką nieprzywierającą. Wyjątkiem jest stal węglowa, którą trzeba wypalić, czyli podgrzać z cienką warstwą oleju, aż powstanie ciemna, nieprzywierająca warstwa ochronna. Żeliwo bez emalii (np. Lodge) producent zwykle wypala w fabryce, co nazywa się sezonowaniem, więc wystarczy je opłukać: sprawdź to w opisie na opakowaniu.

Niżej znajdziesz krótką instrukcję dla każdego materiału i linki do szczegółowych poradników. Patelnie wszystkich rodzajów są w kategorii patelnie.

Pierwsze użycie patelni: co zrobić w zależności od materiału

Stal nierdzewna: umyj i smaż

Patelnię ze stali nierdzewnej wystarczy umyć i wysuszyć. Demeyere zaleca zdjąć opakowania i etykiety (resztki kleju można usunąć acetonem), umyć naczynie w gorącej wodzie z odrobiną płynu, opłukać i dokładnie wytrzeć. WMF w instrukcji patelni Cromargan pisze podobnie: opłukać gorącą wodą i dobrze osuszyć. Żaden z tych producentów nie każe gotować wody z octem ani natłuszczać stali przed pierwszym użyciem.

Na stali przywieranie zależy głównie od temperatury, a nie od przygotowania patelni. Jak sprawdzić, czy patelnia jest dość gorąca, opisujemy w tekście jak nagrzewać stalowe patelnie. Dodatkowe natłuszczenie olejem, nazywane czasem hartowaniem, jest opcjonalne: opisujemy je w poradniku hartowanie patelni ze stali nierdzewnej. Wszystko o codziennym smażeniu na stali, myciu i przypaleniach zebraliśmy w przewodniku jak używać patelni stalowej, a modele w kategorii patelnie stalowe.

Stal węglowa: zmyj warstwę ochronną i wypal patelnię

Stal węglowa to jedyny popularny materiał, który przed pierwszym smażeniem trzeba wypalić. Patelnie de Buyer Mineral B mają fabrycznie warstwę wosku pszczelego, która chroni je przed rdzą w sklepie. Przed pierwszym użyciem zmywa się ją gorącą wodą i miękką gąbką. Potem patelnię się wypala: cienka warstwa oleju podgrzana na patelni tworzy ciemną, naturalnie nieprzywierającą powłokę, która z każdym smażeniem staje się lepsza. Krok po kroku opisujemy to w poradniku wypalanie i konserwacja patelni ze stali węglowej, a patelnie de Buyer znajdziesz w kategorii patelnie de Buyer.

Żeliwo surowe i emaliowane

Żeliwo surowe. Lodge pisze wprost, że jego żeliwo jest fabrycznie sezonowane olejem roślinnym i nie wymaga sezonowania w domu przed pierwszym użyciem: wystarczy szybkie opłukanie i osuszenie (przewodnik po żeliwie Lodge). Lodge zaznacza też, że niewielkie ilości kwaśnych potraw nie szkodzą nowemu żeliwu, ale duże ilości gotowane przez długi czas mogą osłabić warstwę sezonowania. Szwedzki Skeppshult również dostarcza patelnie z linii Traditional wstępnie sezonowane. Żeliwne modele znajdziesz w kategorii patelnie żeliwne.

Żeliwo emaliowane (np. Staub) nie wymaga sezonowania. Po rozpakowaniu wystarczy usunąć naklejki, umyć i osuszyć. Staub zaleca też natarcie wnętrza olejem roślinnym i podgrzanie na małym ogniu, co od razu poprawia właściwości nieprzywierające. Najważniejsze przy emalii: nie grzać pustego naczynia na palniku i nie wlewać zimnych składników do mocno rozgrzanego, pustego garnka, bo nagła zmiana temperatury może uszkodzić emalię.

Patelnie z powłoką: teflonową, ceramiczną, granitową

Patelnie z powłoką nieprzywierającą nie wymagają sezonowania, ale producenci różnią się w szczegółach:

• PTFE (Tefal). Zdjąć wszystkie naklejki, także plastikową osłonę przy uchwycie, umyć i wytrzeć. Następnie podgrzać patelnię ok. 30 sekund na małym ogniu, zdjąć z palnika, rozprowadzić łyżeczkę oleju i wytrzeć nadmiar (instrukcja Tefal).
• Powłoka ceramiczna (GreenPan). Umyć ciepłą wodą z płynem, opłukać i wytrzeć miękką ściereczką. Sezonowania nie ma.
• Powłoki „granitowe” (Ballarini). Opłukać, zagotować na patelni odrobinę wody, ostudzić i wytrzeć, a potem natłuścić powierzchnię olejem.

Na patelnie z powłoką obowiązuje kilka wspólnych zasad: mały lub średni ogień, nigdy pusta patelnia na rozgrzanym palniku i bez olejów w sprayu. Tefal i GreenPan odradzają spraye. Według Tefala zostawiają one na powłoce niewidoczny nalot, który pogarsza jej właściwości nieprzywierające. Modele znajdziesz w kategoriach patelnie teflonowe, patelnie ceramiczne, patelnie granitowe i patelnie tytanowe. W przypadku patelni tytanowych postępuj według instrukcji dołączonej do modelu.

Czego nie robić przy pierwszym użyciu

• Nie zostawiaj pustej patelni na włączonym palniku. Ostrzegają przed tym m.in. Demeyere, WMF, Tefal, GreenPan i Staub.
• Nie smaż od razu na najwyższym ogniu. Demeyere zaleca smażenie na stali na średnim ogniu i powolne nagrzewanie żeliwa, a Tefal używanie patelni z powłoką tylko na małym lub średnim ogniu.
• Nie używaj oleju w sprayu na patelni z powłoką.
• Nie zostawiaj naklejek i opakowań. Tefal ostrzega, że pozostawiona plastikowa osłona przy uchwycie stwarza ryzyko pożaru.

Najczęstsze pytania

Czy na nowej patelni można od razu smażyć?

Tak, po umyciu i wysuszeniu, jeśli to patelnia ze stali nierdzewnej, emaliowana, z powłoką nieprzywierającą albo fabrycznie sezonowane żeliwo. Wyjątkiem jest stal węglowa, którą przed pierwszym smażeniem trzeba wypalić.

Czy nową patelnię trzeba sezonować?

Tylko patelnię ze stali węglowej: jej sezonowanie nazywa się też wypalaniem. Patelnie ze stali nierdzewnej, emaliowane i z powłoką nie wymagają sezonowania, a żeliwo bez emalii, np. Lodge, jest sezonowane fabrycznie.

Jak przygotować nową patelnię ze stali nierdzewnej?

Zdjąć naklejki, umyć gorącą wodą z płynem, opłukać i wytrzeć do sucha. Producenci, tacy jak Demeyere i WMF, nie zalecają gotowania wody z octem ani natłuszczania przed pierwszym użyciem.

Czy do nowej patelni z powłoką można używać oleju w sprayu?

Producenci patelni z powłoką, np. Tefal i GreenPan, odradzają oleje w sprayu: według Tefala zostawiają one niewidoczny nalot, który pogarsza właściwości nieprzywierające. Jeśli chcesz natłuścić patelnię, na przykład przy pierwszym użyciu, jak zaleca Tefal, wlej łyżeczkę zwykłego oleju i wytrzyj nadmiar.

Masz pytanie o dobór patelni? Zadzwoń pod (22) 266 83 84 albo napisz na sklep@ostry-sklep.pl. Ostry-Sklep.pl działa w Warszawie od 2010 roku.