STAUB SPECIAL COCOTTE Garnek do zup rybnych 4.65 ltr, niebieski

Czym garnek do bouillabaisse różni się od klasycznej cocotte?

Wśród modeli w kategorii garnki żeliwne Staub ten wyróżnia się proporcjami, a nie materiałem. Według danych producenta ma 28 cm górnej średnicy, 23,7 cm średnicy dna i 13,2 cm wysokości bez pokrywy. Ścianki rozchodzą się łagodnym łukiem, więc garnek przypomina szeroką misę, a nie walec. Cocotte, czyli francuski ciężki garnek z pokrywą do duszenia, w klasycznej wersji ma ścianki proste.

Najbliższy rozmiarem okrągły garnek żeliwny 5,2 l w kolorze niebieskim z linii La Cocotte ma według producenta 26 cm średnicy, dno 21,7 cm, wysokość 11,8 cm bez pokrywy i waży 5,93 kg. Garnek do zup rybnych ma więc dno szersze o 2 cm i jest lżejszy o ponad 1,3 kg, ale mieści około 0,6 l mniej. Na szerokim dnie cebula, czosnek i koper włoski (fenkuł) podsmażają się w jednej warstwie. Kawałki ryby też nie leżą jedne na drugich, a przy delikatnym mięsie ma to znaczenie, bo przyciśnięte filety rozpadają się przy mieszaniu.

Do dań z mniejszą ilością płynu lepsza będzie niebieska żeliwna patelnia do duszenia 28 cm z pokrywą. Przy tej samej średnicy ma 3,7 l pojemności i tylko 7,6 cm wysokości bez pokrywy, więc sos szybciej w niej odparowuje, ale na zupę dla kilku osób jest za płytka.

Jak działa ciężka pokrywa z gałką w kształcie ryby?

Pokrywa przylega do krawędzi garnka całym obwodem i swoim ciężarem dociska się do niej, więc para ucieka tylko w niewielkiej ilości. Producent nazywa jej spód systemem ciągłego podlewania. Para wodna z gotującej się zupy osiada na chłodniejszej pokrywie, skrapla się w krople i spływa z powrotem na potrawę, rozłożona na całej powierzchni, a nie tylko po brzegach. Karta ZWILLING dla Kanady opisuje ten spód jako pokryty drobnymi wypustkami, z których kapie skroplony płyn. Ryba duszona pod przykryciem nie wysycha od góry, a wywaru ubywa wolniej niż w garnku z lekką pokrywą.

Gałka w kształcie ryby jest ze stali nierdzewnej i według producenta wytrzymuje 260 °C, tyle samo co cały garnek. Naczynie z pokrywą można więc wstawić do piekarnika bez odkręcania gałki. Nagrzewa się ona jednak razem z pokrywą, dlatego do podnoszenia pokrywy potrzebna jest rękawica kuchenna, również po kilku minutach gotowania na płycie.

Ile zupy rybnej zmieści 4,65 l i ile waży pełny garnek?

Pojemność 4,65 l producent liczy do samego brzegu. Przy zupie trzeba zostawić kilka centymetrów zapasu, żeby wywar nie wykipiał przy wrzeniu i żeby zostało miejsce na ryby dokładane pod koniec gotowania. Realnie daje to około 3,5–4 l gotowej zupy, czyli mniej więcej 12 talerzy po 300 ml. Na obiad dla 4–6 osób z dokładką to wystarczy, na przyjęcie dla kilkunastu gości trzeba gotować w dwóch turach.

Bouillabaisse wywodzi się z Marsylii i ma ustaloną kolejność: najpierw aromatyczny wywar z warzyw, ryb i przypraw, potem kawałki ryb, zaczynając od najtwardszych, a najdelikatniejsze na samym końcu, żeby wszystkie doszły w tym samym momencie. W Marsylii bulion i ryby podaje się zwykle osobno, bulion na talerzach, ryby na półmisku. Szerokie dno ułatwia ten drugi etap, bo kolejne porcje ryby układa się obok siebie, a nie warstwami.

Przed podaniem do stołu dobrze policzyć masę. Pusty garnek z pokrywą waży 4,62 kg, a 3,5 l zupy to kolejne około 3,5 kg. Razem wychodzi około 8 kg, które przenosi się za dwa krótkie żeliwne uchwyty, nagrzane tak samo jak ścianki. O tym, jak dobrać pojemność garnka do liczby osób i rodzaju kuchenki, piszemy w poradniku jak wybrać garnek: materiały, rozmiary i kuchenki.

Jak gotować i myć emaliowane żeliwo, żeby emalia nie pękła?

Emalia to szklista powłoka wtopiona w żeliwo w wysokiej temperaturze. Chroni metal przed rdzą i sprawia, że garnka nie trzeba sezonować, czyli wypalać w nim tłuszczu jak w surowym żeliwie. Gorzej znosi gwałtowne zmiany temperatury. ZWILLING zaleca, żeby przez pierwsze 5 minut grzać na około jednej trzeciej mocy płyty lub palnika, a dopiero potem ją zwiększyć. Żeliwo długo się nagrzewa i długo trzyma ciepło, więc zupa rybna utrzyma lekkie wrzenie na niskim ustawieniu.

Po gotowaniu garnek powinien stygnąć co najmniej 15 minut, zanim trafi do niego zimna woda. Gorące żeliwo zalane zimną wodą przechodzi szok termiczny: warstwy kurczą się w różnym tempie, a emalia może popękać lub odprysnąć. Ta sama zasada działa w drugą stronę, bo producent dopuszcza zamrażarkę do -20 °C, ale garnek prosto z zamrażarki nie powinien trafiać na rozgrzaną płytę.

Przed pierwszym użyciem producent każe umyć garnek gorącą wodą, osuszyć, przetrzeć wnętrze odrobiną oleju roślinnego i podgrzać przez kilka minut. Do mieszania poleca drewniane przybory. Przypalone resztki najlepiej namoczyć w gorącej wodzie albo podgrzać z odrobiną wody i płynu do naczyń, bez proszków do szorowania i stalowych zmywaków. Zmywarka jest dopuszczona, ale producent radzi nie używać jej często, bo przyspiesza zużycie powierzchni. Na koniec garnek trzeba dokładnie osuszyć ściereczką.

Dane techniczne

Najczęściej zadawane pytania

Czy ten garnek nadaje się na płytę indukcyjną?

Tak, producent dopuszcza wszystkie rodzaje płyt łącznie z indukcją. Najlepiej postawić go na polu grzewczym o średnicy zbliżonej do 24 cm, bo tyle ma dno.

Do jakiej temperatury można go wstawić do piekarnika?

Producent podaje limit 260 °C dla całego garnka razem z pokrywą i stalową gałką w kształcie ryby. Nie trzeba więc niczego odkręcać przed pieczeniem.

Czy garnek można myć w zmywarce?

Producent dopuszcza zmywarkę, ale częste mycie w niej przyspiesza zużycie powierzchni. Na co dzień zaleca mycie ręczne gorącą wodą z płynem i miękką gąbką.

Czy w środku jest emalia, czy surowe żeliwo?

W środku jest czarna matowa emalia. Nie trzeba jej sezonować, czyli wypalać na niej tłuszczu jak na surowym żeliwie.

Ile talerzy zupy zmieści ten garnek?

Po zostawieniu zapasu pod brzegiem zmieści się około 12 talerzy zupy po 300 ml.

Ile waży garnek pełen zupy?

Z zupą waży około 8 kg i trzeba go przenosić oburącz w rękawicach kuchennych.