Niski garnek żeliwny emaliowany Hage 3 l, sól morska

Dlaczego żeliwo grzeje nierówno, gdy pole jest mniejsze niż dno?

Żeliwo przewodzi ciepło wyraźnie wolniej niż aluminium czy miedź. W praktyce oznacza to, że ciepło z pola wędruje w bok przez dno powoli, a nie rozkłada się w nim od razu. Gdy pole ma mniejszą średnicę niż 30 cm, środek garnka robi się gorący, a pas przy ściankach pozostaje chłodniejszy. Mięso położone na brzegu smaży się wtedy wolniej niż to w centrum, a sos w środku może zacząć przywierać, zanim brzegi w ogóle zaczną skwierczeć.

Druga sprawa to masa: 6,18 kg żeliwa rozgrzewa się dłużej niż cienka stalowa patelnia, ale nagrzane nie wychładza się gwałtownie po wrzuceniu składników. Ogólne zasady pracy z żeliwem, także surowym, opisujemy w przewodniku po patelni żeliwnej.

Pośpiech szkodzi tu emalii. Duża różnica temperatur między rozgrzanym środkiem a chłodnym brzegiem dna oznacza naprężenia w materiale, a emalia, czyli cienka warstwa szkliwa, jest na nie bardziej wrażliwa niż samo żeliwo. Stąd zalecenie, żeby moc zwiększać stopniowo i nie zostawiać pustego garnka na pełnej mocy.

Jak ten garnek zachowuje się na indukcji, gazie i płycie ceramicznej?

Na indukcji grzeje się tylko ta część dna, która leży nad cewką; resztę ciepła żeliwo musi przenieść samo. Na gazie płomień tworzy pierścień ciepła pod środkiem naczynia. Płyta ceramiczna oddaje ciepło przez kontakt i promieniowanie, więc działa najwolniej i najbardziej zależy od tego, czy pole obejmuje dno.

Najczęstszy błąd przy tym naczyniu to włączanie najwyższej mocy pod pustym, zimnym garnkiem, żeby szybciej się rozgrzał. Środek dna nagrzewa się wtedy dużo szybciej niż reszta, tłuszcz dymi w centrum, a przy brzegach jeszcze nic nie skwierczy. Spokojne rozgrzewanie na niskiej lub średniej mocy trwa dłużej, ale oszczędza emalię i nie zostawia przypalonego środka.

Jak sprawdzić, czy Twoja płyta poradzi sobie z dnem 30 cm?

Zacznij od instrukcji płyty albo tabliczki znamionowej: producenci płyt podają średnice pól, a przy indukcji także informację o łączeniu pól. Porównaj największe pole z dnem 30 cm. Jeśli różnica jest niewielka, garnek będzie pracował dobrze. Jeśli pole jest wyraźnie mniejsze, ustaw garnek centralnie, rozgrzewaj go dłużej na umiarkowanej mocy i przy obsmażaniu przekładaj składniki z brzegów do środka.

Kiedy wszystkie pola Twojej płyty są małe, rozsądniej wybrać mniejsze naczynie, na przykład emaliowany garnek żeliwny Lodge 2,8 l, albo do samego smażenia patelnię żeliwną Lodge Blacklock 26 cm. Pozostałe rozmiary i kształty znajdziesz wśród garnków pojedynczych.

Dane techniczne

Jak chłodzić i myć garnek, żeby emalia zniosła zmiany temperatur?

Zasada stopniowości obowiązuje także po gotowaniu. Garnek, który rozgrzewałeś powoli, powinien też powoli stygnąć.

Gdzie zostawić garnek po zdjęciu z ognia?

Na wyłączonym polu albo na podstawce, do samodzielnego ostygnięcia. Producent zabrania wlewania zimnej wody do gorącego naczynia, bo szok termiczny, czyli nagła zmiana temperatury powierzchni, może spowodować pęknięcie lub odprysk emalii. Dopiero chłodny garnek myjesz ręcznie w ciepłej wodzie z delikatnym detergentem, miękką gąbką lub szczoteczką.

Czym usunąć przypalony środek dna?

Przypalenie w centrum to typowy ślad po zbyt małym polu lub zbyt wysokiej mocy. Hage zaleca wlać wodę, dodać 2–3 łyżki sody oczyszczonej i gotować na wolnym ogniu przez 8–10 min. Słabsze zabrudzenia odejdą po namoczeniu przez 10–15 min, a zapieczone plamy po nałożeniu pasty z sody i wody na kilka godzin albo na noc. Osad zbieraj narzędziami z działu łopatek kuchennych z silikonu lub drewna, nie metalem, który może zarysować emalię.

Jak zabezpieczyć rant i przechowywać naczynie?

Rant, na którym leży pokrywa, to gołe żeliwo bez emalii i bez oleju może zardzewieć. Hage zaleca natłuścić go po każdym umyciu i osuszeniu: wystarczy cienka warstwa zwykłego oleju kuchennego rozprowadzona papierowym ręcznikiem. Przechowuj w suchym miejscu, z pokrywą lekko uchyloną lub z ręcznikiem papierowym między pokrywą a korpusem.

Dla kogo jest garnek żeliwny z dnem 30 cm?

Mniej trafiony wybór dla osób z płytą o samych małych polach, dla tych, którzy oczekują nagrzania w chwilę, i dla każdego, kto ma kłopot z podniesieniem ciężkiego naczynia z płyty.

Pytania o garnek 30 cm na różnych płytach

Czy garnek działa na indukcji z polem mniejszym niż 30 cm?

Działa, ale grzeje się głównie nad cewką. Brzegi dna dogrzewają się wolniej przez przewodzenie ciepła w żeliwie.

Jak długo rozgrzewać garnek przed obsmażaniem?

Producent nie podaje czasu. Zacznij od niskiej mocy i zwiększaj ją stopniowo, aż tłuszcz na dnie zacznie lekko falować.

Czy mogę używać go na kuchence gazowej?

Tak, producent dopuszcza wszystkie rodzaje kuchenek. Wybierz największy palnik i ustaw płomień tak, żeby nie wychodził poza dno.

Czy na płycie ceramicznej trzeba uważać na szkło?

Tak. Garnek waży 6,18 kg, dlatego przy zmianie pola podnoś go zamiast przesuwać po szklanej powierzchni.